Komisja Badań Podwodnych Polskiego Towarzystwa Geograficznego powstała z inicjatywy środowiska naukowego skupionego wokół Oddziału Olsztyńskiego PTG, Wydziału Geoinżynierii i Instytutu Gospodarki Przestrzennej i Geografii Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie, Naukowego Koła Badań Podwodnych Hydronautic oraz Fundacji Naukowe Badania Podwodne.
Oficjalne zebranie organizacyjne Komisji odbyło się 22 kwietnia 2026 roku. Podczas spotkania wybrano Zarząd Komisji oraz omówiono kierunki dalszego rozwoju działalności naukowej i organizacyjnej.
Utworzenie Komisji było rezultatem wieloletniej współpracy naukowców, płetwonurków oraz badaczy środowiska wodnego, którzy dostrzegli potrzebę rozwoju nowego obszaru badań geograficznych obejmującego krajobrazy podwodne, ochronę ekosystemów wodnych oraz wykorzystanie nowoczesnych metod eksploracji i dokumentacji podwodnej.
Istotnym impulsem do powołania Komisji była realizacja w latach 2020–2023 projektu badawczego finansowanego w ramach konkursu OPUS 19 pt. „Koncepcja oceny atrakcyjności estetyczno-widokowej krajobrazów podwodnych jezior w aspekcie eksploracji turystycznej”, którego autorami byli dr inż. Anna Źróbek, dr hab. inż. Piotr Dynowski oraz dr hab. Adam Senetra, prof. UWM. Projekt ten pozwolił na rozwój interdyscyplinarnych badań nad środowiskiem podwodnym oraz ukazał potrzebę stworzenia w ramach Polskiego Towarzystwa Geograficznego przestrzeni dedykowanej badaniom podwodnym.
Inicjatywa uzyskała wsparcie Przewodniczącego Oddziału Olsztyńskiego PTG, dr. hab. Adama Senetry, prof. UWM, który aktywnie uczestniczył w pracach grupy założycielskiej i był jednym z głównych inicjatorów powołania Komisji.
Komisję powołano w odpowiedzi na potrzebę systematycznego rozwijania badań podwodnych w geografii, które w Polsce pozostają nadal relatywnie słabo wyodrębnionym obszarem aktywności naukowej. Jej utworzenie miało na celu stworzenie platformy współpracy między przedstawicielami nauki, środowiska nurkowego oraz instytucji zajmujących się ochroną i badaniem środowiska wodnego. Istotnym założeniem było również wspieranie badań wymagających specjalistycznych prac podwodnych oraz rozwijanie metodologii badań terenowych prowadzonych w środowisku wodnym.